Trong phát triển du lịch, hiệu quả của chính sách không chỉ được nhìn nhận ở mức nguồn lực được hỗ trợ mà quan trọng hơn là nguồn lực đó được chuyển hóa như thế nào trong thực tiễn. Một cơ chế phù hợp có thể tạo điều kiện để người dân mạnh dạn đầu tư, doanh nghiệp mở rộng hoạt động, cộng đồng phát huy giá trị văn hóa và các địa phương hình thành những sản phẩm du lịch phù hợp với lợi thế riêng.
Đây cũng là cách Lào Cai từng bước tiếp cận bài toán phát triển du lịch: bắt đầu từ những nhu cầu và điểm nghẽn thực tế, thiết kế chính sách để hỗ trợ đúng đối tượng, đúng khâu và tạo sự tham gia của nhiều chủ thể. Từ đó, chính sách không dừng lại ở việc hỗ trợ mà từng bước trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh của điểm đến.
Bảo tồn giá trị văn hóa để phục vụ du khách tại các cơ sở homestay
Từ chính sách hỗ trợ đến tư duy kiến tạo
Trên cơ sở tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 06/2021/NQ-HĐND, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị quyết số 12/2024/NQ-HĐND, tỉnh Lào Cai đã ban hành Nghị quyết số 30/2025/NQ-HĐND với nhiều cơ chế, chính sách mới, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Nếu Nghị quyết số 06 tập trung khơi thông nguồn lực, hỗ trợ phát triển du lịch cộng đồng và tạo sinh kế cho người dân thì Nghị quyết số 30 kế thừa, bổ sung các chính sách theo hướng mở rộng và nâng cao chất lượng hỗ trợ phát triển du lịch. Từ hỗ trợ đầu tư, phát triển sản phẩm du lịch cộng đồng đến bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa, bảo vệ môi trường, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và xúc tiến, quảng bá, các chính sách từng bước hướng tới xây dựng nền tảng phát triển du lịch đồng bộ và bền vững.
Điểm đáng chú ý là Lào Cai không xây dựng chính sách theo từng lĩnh vực riêng lẻ mà từng bước hình thành tư duy tiếp cận có tính hệ thống. Mỗi cơ chế được thiết kế để giải quyết một khâu trong quá trình phát triển, đồng thời tạo sự liên kết giữa người dân, doanh nghiệp và chính quyền. Nhờ đó, chính sách không chỉ phát huy hiệu quả riêng lẻ mà còn tạo sức lan tỏa, hình thành động lực chung cho phát triển du lịch.
Từ định hướng đó, Nghị quyết số 06 tập trung hỗ trợ phát triển du lịch cộng đồng và điểm du lịch thông qua cơ chế vay vốn ưu đãi. Giai đoạn 2021-2025, tổng nguồn vốn hỗ trợ đạt trên 74,4 tỷ đồng, giúp 850 khách hàng tiếp cận vốn vay và tạo việc làm cho gần 9.000 lao động.
Quan trọng hơn, chính sách đã tạo động lực để nhiều hộ dân mạnh dạn đầu tư phát triển homestay, dịch vụ lưu trú, ẩm thực, vận chuyển, trải nghiệm văn hóa và kinh doanh sản phẩm địa phương. Du lịch từng bước trở thành sinh kế ổn định của nhiều hộ gia đình, với thu nhập bình quân đạt khoảng 15-20 triệu đồng/tháng, góp phần giảm nghèo và nâng cao đời sống của đồng bào vùng cao.
Song song với mục tiêu phát triển kinh tế, Lào Cai chú trọng bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Việc hỗ trợ thành lập và duy trì hoạt động của 22 câu lạc bộ, đội văn nghệ dân gian tại các địa bàn trọng điểm đã góp phần đưa các làn điệu dân ca, điệu múa, lễ hội và phong tục truyền thống trở thành những sản phẩm phục vụ du khách.Cách làm này không chỉ nâng cao giá trị trải nghiệm mà còn tạo động lực để cộng đồng gìn giữ bản sắc văn hóa, từng bước biến di sản thành nguồn lực cho phát triển du lịch.
Kế thừa những kết quả đạt được, Nghị quyết số 30 tiếp tục mở rộng phạm vi hỗ trợ theo hướng phát triển du lịch chất lượng cao, tập trung vào các nội dung thiết thực như nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bảo vệ môi trường, xúc tiến, quảng bá và phát huy giá trị di sản văn hóa. Đây là bước phát triển tiếp theo trong tư duy hoạch định chính sách, đáp ứng yêu cầu phát triển du lịch của địa phươngtrong giai đoạn mới.
Bảo tồn, phát huy các làn điệu dân ca, dân vũ, dân nhạc truyền thống gắn với phát triển du lịch.
Chính sách đi vào cuộc sống, tạo động lực tăng trưởng
Hiệu quả của chính sách không chỉ được thể hiện ở nguồn lực được hỗ trợ mà còn được đo bằng những chuyển biến thực chất trong phát triển kinh tế - xã hội. Sau hơn bốn năm triển khai Nghị quyết số 06 và việc tiếp tục hoàn thiện chính sách hỗ trợ phát triển du lịch, Du lịch Lào Cai đã ghi nhận nhiều kết quả tích cực.
Những chuyển biến đó được phản ánh qua các chỉ số tăng trưởng của ngành Du lịch địa phương. Nếu năm 2021, Lào Cai đón khoảng 1,3 triệu lượt khách, tổng thu đạt 4.210 tỷ đồng thì đến năm 2025, lượng khách đã đạt khoảng 10,5 triệu lượt, tổng thu từ du lịch ước đạt 46.000 tỷ đồng.
Đáng chú ý, tốc độ tăng trưởng doanh thu luôn cao hơn tốc độ tăng trưởng lượng khách, cho thấy chất lượng dịch vụ và giá trị gia tăng của sản phẩm du lịch từng bước được nâng lên.
Đằng sau những con số tăng trưởng là sự thay đổi trong tư duy phát triển của cộng đồng và doanh nghiệp. Nhiều địa phương đã chủ động khai thác giá trị văn hóa bản địa, phát triển sản phẩm đặc trưng, nâng cấp cơ sở lưu trú, cải thiện cảnh quan và đa dạng hóa dịch vụ. Người dân không chỉ tham gia cung cấp dịch vụ mà ngày càng trở thành chủ thể sáng tạo sản phẩm, góp phần nâng cao sức hấp dẫn và tính khác biệt của điểm đến.
Ngay từ giai đoạn đầu triển khai, các chính sách của Nghị quyết số 30 đã nhận được sự hưởng ứng tích cực từ các địa phương, doanh nghiệp và cộng đồng. Nhu cầu hỗ trợ vay vốn, phát triển sản phẩm du lịch cộng đồng, đào tạo nguồn nhân lực và đầu tư thiết bị bảo vệ môi trường cho thấy nhu cầu lớn từ thực tế, đồng thời phản ánh sự phù hợp của các cơ chế, chính sách với yêu cầu phát triển.
Từ đó, chính sách không chỉ tạo ra nguồn lực hỗ trợ mà còn tạo niềm tin để các chủ thể tiếp tục đầu tư, nâng cao chất lượng dịch vụ và tham gia sâu hơn vào quá trình phát triển du lịch.
Đại diện Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnhLào Cai (đứng giữa) nhận Giải thưởng VITA Awards 2026 ở hạng mục “Cơ quan quản lý nhà nước về du lịch tại địa phương đã tham mưu ban hành chính sách đột phá, sáng tạo hỗ trợ phát triển du lịch hàng đầu”.Ảnh: BTC
Khẳng định giá trị của tư duy kiến tạo
Thực tiễn triển khai cho thấy, hệ thống chính sách hỗ trợ phát triển du lịch của Lào Cai không chỉ tạo động lực tăng trưởng cho ngành Du lịch địa phương mà còn góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tạo sinh kế bền vững cho người dân, bảo tồn các giá trị văn hóa và nâng cao chất lượng môi trường du lịch.
Quan trọng hơn, các chính sách đã từng bước tạo dựng môi trường thuận lợi để Nhà nước, doanh nghiệp và cộng đồng cùng tham gia phát triển, hình thành nền tảng cho một ngành Du lịch xanh, thông minh và có sức cạnh tranh.
Trong thời gian tới, Lào Cai sẽ tiếp tục triển khai hiệu quả Nghị quyết số 30/2025/NQ-HĐND, đồng thời thường xuyên rà soát, đánh giá để kịp thời bổ sung, hoàn thiện các cơ chế, chính sách phù hợp với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Bên cạnh việc phát triển các sản phẩm du lịch đặc trưng, tỉnh tiếp tục chú trọng bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, xây dựng môi trường du lịch văn minh, an toàn, thân thiện và phát triển các mô hình du lịch xanh.
Việc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai được vinh danh tại VITA Awards 2026 với giải thưởng ở hạng mục “Cơ quan quản lý nhà nước về du lịch tại địa phương đã tham mưu ban hành chính sách đột phá, sáng tạo hỗ trợ phát triển du lịch hàng đầu” không chỉ là sự ghi nhận đối với những kết quả đã đạt được mà còn khẳng định hướng đi đúng đắn trong đổi mới tư duy hoạch định và thực thi chính sách.
Trong bối cảnh du lịch đang trở thành động lực tăng trưởng của nhiều địa phương, kinh nghiệm của Lào Cai cho thấy, một chính sách được xây dựng sát yêu cầu phát triển và lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm, chính sách sẽ không chỉ tạo ra những con số tăng trưởng mà còn kiến tạo nền tảng cho phát triển bền vững.
Đó cũng chính là giá trị cốt lõi của công tác hoạch định chính sách và là hướng đi để Du lịch Lào Cai tiếp tục nâng cao chất lượng, sức cạnh tranh và vị thế của điểm đến trong giai đoạn mới.
Trung tâm Thông tin du lịch